باریم اِنما چیست؟

انجام X-rays به پزشکان نشان می دهد که چه اتفاقی در بدن شما می افتد. با استفاده از اشعه ایکس، تصاویر و عکس های مفیدی از استخوان ها، چربی، عضلات و حتی هوا در ریه های شما بدست می آید. اما هنگامی که موضوع به تصویربرداری از کولون (بخشی از روده ها،روده بزرگ) مربوط می شود، تصاویر حاصله از اشعه ایکس وضوح زیادی را ندارند. برای به دست آوردن بهترین و بیشترین جزئیات ممکن ، پزشکان از آنچه که از آن به عنوان باریم اِنما یاد می شود، استفاده می کنند

باریم  اِنما چیست؟

شما در این مقاله، با مطالبی در مورد باریم  اِنما، شامل موارد زیر آشنا خواهید شد:


این آزمون که X-ray کولون نیز نامیده می شود، یک روند دو مرحله ای را داراست.
باریم یک پودر سفید و گچ مانند است. یک تکنسین آن را با آب مخلوط، و از طریق یک لوله کوچک به داخل رکتوم شما وارد می کند.
این مخلوط باریم لایه داخلی روده شما را پوشش می دهد و اجازه می دهد تا دکتر شما تصاویری را با وضوح خیلی بالا برای بررسی  هرگونه عوامل ایجاد کننده مشکل و بیماری تهیه نماید.

چرا من باید از آن استفاده کنم؟

اگر شما هر یک از این موارد زیر را داشته باشید، باریم اِنما می تواند به پزشک شما کمک کند تا دایره عوامل و علل احتمالی بیماری و مشکل شما را محدودتر کند:

  • تغییرات در نحوه کارکرد دستگاه گوارش شما
  • خونریزی از رکتوم
  • دل درد
  • اسهال مداوم  و یا یبوست
  • کاهش وزن بدون دلیل مشخص

برای چه شرایطی مورد استفاده دارد؟

انجام باریم اِنما وضعیت و شرایط دستگاه گوارش شما از ناحیه رکتوم تا روده کوچک را پوشش می دهد. این وضعیت و شرایط شامل:

  • وجود تومورهای خوش خیم مانند پولیپ ها
  • سرطان
  • بیماری های التهابی روده که شامل کولیت اولسراتیو(زخم دهنده) و بیماری Crohn(نوعی بیماری التهابی دستگاه گوارش که از دهان تا روده ها را می تواند درگیر نماید) است
  • بیماری Hirschsprung،که عارضه انسداد روده بزرگ در کودکان می باشد

آیا در انجام این  آزمون هیچ خطری وجود ندارد؟

از آنجایی که پرتوهای مربوط به هر نوعی از اشعه ایکس، ممکن است به بچه(جنین) در رحم آسیب برساند، معمولا انجام این آزمون تشخیصی به زنان باردار توصیه نمی شود.
اگرچه مقدار تابشی که شما دریافت می کنید کم است، ولی با این حال اشعه ایکس می تواند باعث ایجاد سرطان شود. اما احتمال گرفتن سرطان در مقایسه با اثرات مفیدی که بسادگی و با انجام آزمون باریم اِنما،پزشک شما بیماری و دلیل مشکل را تشخیص می دهد، ناچیز است.
در موارد نادری، باریم اِنما می تواند عوارض جانبی زیر را ایجاد کند:
  • واکنش آلرژیک به باریم
  • ایجاد انسداد در معده و روده
  • ایجاد التهاب بافت های اطرافی روده بزرگ
  • ایجاد  پارگی در دیواره روده بزرگ

چگونه می توانم آماده انجام این آزمون بشوم؟

برای گرفتن بهترین تصاویر از کولون، بایستی روده های شما کاملا خالی باشند. هرچیزی که در کولون باقی مانده باشد ممکن است که به عنوان بخشی از مشکل شما در نظر گرفته شود.
دکتر شما دستورالعمل های خاصی را به شما خواهد داد که لازم است به دقت آنها را دنبال کنید. اطمینان حاصل کنید که این دستورالعمل با داروها و مکمل هایی که شما بطور منظم از آنان استفاده می کنید، سازگار است.
مواردی که شما می توانید انتظار داشته باشید عبارتند از:
یک رژیم غذایی خاص روز قبل از آزمون، ممکن است از شما خواسته شود که از خوردن تمام مواد غذایی جامد اجتناب نموده وصرفا مایعات رقیق مانند سوپ و چای بیاشامید.
هیچ چیزی بعد از نیمه شب خورده نشود. این حالت ناشتا نامیده می شود.یعنی آماده شدن برای نخوردن و ننوشیدن از نیمه شب تا قبل از انجام آزمون .
خوردن ملین. شب قبل از آزمون، ممکن است از شما خواسته شود تا قرص و یا مایعی از مواد ملین را بخورید تا کولون خود را خالی کنید.
تمیز کردن کولون. پزشکتان ممکن است به شما پیشنهاد کند از یک کیت اِنما (تنقیه) استفاده کنید که راه حل و روشی برای تخلیه تمام مواد باقی مانده احتمالی در کولون شما می باشد.
همانطور که در مورد انجام سایر تصویر برداری های اشعه X نیز وجود دارد، در اینجا نیز ممکن است از شما خواسته شود که هر گونه طلا و جواهر، اشیاء فلزی، عینک و یا وسایل مربوط به دندانپزشکی که می توانند تصاویر و عکس ها را مخدوش نمایند،را به همراه خود نداشته باشید.

در حین انجام این آزمون چه اتفاقی می افتد ؟

از آنجا که قبل از انجام این آزمون قادر به خوردن و یا نوشیدن نیستید، اغلب باریم اِنما در صبح انجام می شود. این آزمون معمولا ۳۰ دقیقه تا یک ساعت طول می کشد.
دو نفر راهنمایی های لازم در مورد باریوم اِنما را به شما ارائه خواهند کرد: یک تکنسین رادیولوژی و یک رادیولوژیست، پزشکی که برای انجام و قرائت نتایج حاصله از پرتوبرداری اشعه ایکس آموزش دیده است.
ذیلا کارهایی که شما بایستی انجام دهید را می توانید ملاحظه نمایید:
شما روی میز به پهلو دراز کشیده و ابتدا یک X-ray ساده برای اطمینان از اینکه کولون شما کاملا تمیز است، از شما گرفته می شود.
سپس یک لوله اِنما به رکتوم شما وارد می شود. کیسه ای حاوی مایع باریم به آن متصل خواهد شد. در نزدیکی نوک لوله، یک بالون وجود دارد. وجود این بالون باعث می شود که باریم در داخل بدن شما باقی بماند.
همانطور که باریم به داخل روده شما وارد می شود، شما ممکن است که احساس گرفتگی یا تمایل به دفع مدفوع داشته باشید. این حالت ممکن است ناراحت کننده باشد. سعی کنید تنفس کرده و ریلکس باشید تا لوله در جای خود باقی بماند. شما نمی خواهید باریم به بیرون نشت و چکه کند. در صورت لزوم، شما می توانید از ظروف مخصوص استفاده کرده و یا اینکه به توالت بروید.
همچنین ممکن است که هوا بداخل کولون شما برای کمک به پوشاندن کامل و بهتر سطوح داخلی روده توسط باریم، پمپاژ شود.
رادیولوژیست ممکن است از شما بخواهد نفس خود را نگه دارید و راه های مختلفی را امتحان کند تا تصاویری را از زوایای مختلف بگیرد. همچنین رادیولوژیست ممکن است به شکم شما فشار وارد نماید تا کولون را به موقعیتی بهتر برای X-ray منتقل کند.
هنگامی که کار رادیولوژیست به پایان رسید، مقداری از باریم از طریق لوله به کیسه باز می گردد. شما می توانید بقیه باریم و هوا را در توالت دفع نمایید.
آزمون معمولا حدود ۴۰ دقیقه طول می کشد، اما تعیین زمان دقیق برای هر فرد متفاوت است.

پس از انجام این آزمون چه اتفاقی می افتد ؟

برای اطمینان از اینکه تمام باریم از بدن شما خارج شده است، ممکن است که یک ملین یا یک اِنما به شما داده شود. شما بعدا بایستی قادر به خوردن غذا و نوشیدنی به طور معمول باشید. شما ممکن است مدفوع سفید رنگی را به دلیل خروج باریم از دستگاه گوارشی خود داشته باشید.
در صورت احساس یبوست، و نداشتن حرکات روده ای دو روز پس از آزمون و یا داشتن اوقات سخت و ناخوشایند به دلیل خروج گاز از ناحیه رکتال، پزشک خود را در جریان بگذارید.

نتایج بدست آمده از این آزمون چه معنی ای می دهند؟

رادیولوژیست تصاویر را بررسی و گزارش را به دکتر شما ارسال می کند. معمولا دو نوع نتیجه وجود دارد:
نتیجه مثبت به این معنی است که رادیولوژیست در روده شما موارد غیر طبیعی یافته است.
نتیجه منفی این است که کولون شما به طور طبیعی کار می کند.
اگر شما یک نتیجه مثبت دارید، انتظار می رود که به انجام تست های بیشتری برای بررسی دقیق تر موضوع، نظارت و مانیتورینگ بر روند تغییرات، بیوپسی یک ناحیه و برداشت یک توده نیاز داشته باشید.